Na czym polega terapia psychodynamiczna?

 Psychoterapia psychodynamiczna jest formą leczenia opierająca się się na bezpośrednim, regularnym kontakcie z pacjentem. Metoda ta nazywana jest czasami “refleksją nad nieświadomością” czyli na zrozumieniu wraz z pacjentem nieuświadomionych konfliktów, pragnień, emocji czy sposobów widzenia siebie i innych, które powodują trudności (objawy) w jego funkcjonowaniu. Zrozumienie nieświadomych mechanizmów działania powoduje redukcję objawów, ale przede wszystkim umożliwia zmianę funkcjonowanie pacjenta na bardziej dla niego korzystny, bardziej  dojrzały i elastyczny. Pomimo tego, iż paradygmat psychodynamiczny wpisuje się w szerszy ruch psychoanalizy, to stanowi on jego pragmatyczne rozwinięcie, bowiem w swoich założeniach stara się integrować wiedzę pochodzącą z uznanych koncepcji psychoanalitycznych z wiedzą psychiatryczną oraz neurobiologiczną.

 

Początkiem procesu terapeutycznego są trzy spotkania mające charakter konsultacyjno-diagnostyczny. Na tym etapie terapeuta stara się zebrać informację o różnych obszarach funkcjonowania pacjenta, sposobie postrzegania siebie i innych oraz powodów, z którymi pacjent się zgłosił. Następnie terapeuta wspólnie z pacjentem ustalają kontrakt, który stanowi zbiór zasad dotyczących sposobu prowadzenia psychoterapii, zawierający wspólnie określonych cele pracy terapeutycznej. Jego rolą jest ochrona oraz wspomaganie procesu terapeutycznego. 

 

Sesje odbywają się raz lub dwa razy w tygodniu, w tych samych dniach i godzinach. W trakcie sesji terapeuta przyjmuje postawę aktywnego słuchacza oraz zachęca pacjenta do dzielenia się swoimi myślami, skojarzeniami, emocjami i wyobrażeniami w sposób jak najbardziej swobodny. Terapeuta na podstawie wnoszonych przez pacjenta treści, dynamiki relacji oraz innych informacji, w tym biograficznych, formułuje hipotezy (interpretacje) odnośnie życia psychicznego pacjenta. 

 

Przeniesienie i relacja terapeutyczna.

W trakcie terapii pomiędzy pacjentem a terapeutą rozwija się więź nazywana relacją terapeutyczną będącą ważnym aspektem terapii psychodynamicznej. Nawiązaniu relacji sprzyja prowadzenie sesji w pozycji siedzącej, “face-to-face” (“twarzą w twarz”).  W relacji pacjent zachęcany jest do nieskrępowanego werbalizowania swoich myśli, emocji czy swobodnych skojarzeń. Terapeuta psychodynamiczny nie udziela rad i nie wnosi w terapię informacji ze swojego życia, co wspomaga rozwinięcie się, tzw. przeniesienia. Jest to nieświadomy i niezauważalny przez pacjenta proces, polegający na kierowaniu do terapeuty pragnień, oczekiwań, postaw, konkretnych emocji, jakie pacjent doświadczał w przeszłości wobec ważnych dla niego osób. Analiza przeniesienia jest kluczowym elementem psychoterapii psychodynamiczna.

 

Psychoterapeuci psychodynamiczni nie pracują on-line. Jest to forma terapii, która za kluczową i leczniczą formę przyjmuje relację pomiędzy terapeutą i pacjentem, która jest możliwa tylko w bezpośrednim kontakcie twarzą w twarz. Sposób funkcjonowania pacjenta w relacji terapeutycznej oraz sygnały sygnały płynące z jego nieświadomości, odzwierciedlają sposób funkcjonowania pacjenta również poza rzeczywistości terapeutyczną. Intensywność przeżywanych przez pacjenta w trakcie sesji emocji, myśli i zachowań umożliwia zarówno terapeucie, jak i pacjentowi przyjrzenie się im oraz poddanie ich analizie. Omówienie ich przyczyn i płynących z nich konsekwencji, a także w dłuższej perspektywie przeformułowanie i zmianę tych, które przysparzają pacjentowi cierpienia lub/i są dla niego szkodliwe. 

 

Czas trwania terapii.

Psychoterapia psychodynamiczna jest długoterminową i intensywną formą terapii, w której zarówno czas trwania procesu, jak i liczba spotkań w ciągu tygodnia, zależne są od powodu zgłoszenia oraz indywidualnej psychopatologii pacjenta. Najczęściej stosowanym wariantem jest natomiast kontrakt obejmujący dwa spotkania tygodniowo, w konsekwencji czego średni czas trwania terapii wynosi ok. dwóch-trzech lat. Czasami dłużej. Nie ma jednak możliwości określenia dokładnego czasu jej trwania. Psychoterapia kończy się, gdy pacjent i terapeuta są zgodni, co do tego, że cele terapeutyczne zostały osiągnięte.

 

mgr Arkadiusz Gąsiorek

Psycholog, Psychoterapeuta

Categories: Psychoterapia

1 Comment

Marta · 28 listopada 2019 at 12:56

Ciekawy tekst, szczególnie akapit o przeniesieniu 🙂

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

%d bloggers like this: